Hàng thập kỷ nghiên cứu chỉ ra rằng những mối quan hệ viên mãn là một trong những yếu tố dự báo mạnh mẽ nhất cho sức khỏe và sự an lành. Trong một phân tích tổng hợp lớn từ 148 nghiên cứu, nhà tâm lý Julianne Holt-Lunstad, người sáng lập khoa học của Quỹ Kết nối Xã hội Hoa Kỳ và Sáng kiến Toàn cầu về Cô đơn và Kết nối, nhận thấy những người có mối liên kết bền chặt hơn có khả năng sống sót vượt trội tới 50% so với những người với các mối quan hệ lỏng lẻo hơn. Tương tự, Nghiên cứu Grant của Harvard về Phát triển Người trưởng thành cũng nhấn mạnh rằng các mối quan hệ là nền tảng cho sự thịnh vượng và sống khỏe mạnh khi về già.
Thế nhưng, mặc dù tầm quan trọng của các mối quan hệ, chúng ta thường hay xem nhẹ chúng—đặc biệt khi cuộc sống trở nên bận rộn. Cuộc sống hiện đại có thể khiến mình bị cuốn theo năng suất làm việc, bị phân tâm bởi những thú vui trước mắt, và bị kéo căng ra bởi vô số những yêu cầu đang tranh giành sự chú ý.
Như Jonathan Haidt, nhà tâm lý xã hội và tác giả của Thế hệ Lo âu, lập luận, nền kinh tế chú ý đang phá hoại sự an yên của chúng ta. Để kết nối sâu sắc với người khác, chúng ta phải nhớ cách tạm rời xa màn hình và những phiền nhiễu khác đang chiếm đoạt sự tập trung. Dù ta có ý tốt, chính hành động—việc chủ động liên hệ, lắng nghe chân thành, chia sẻ và hiện diện—giúp ta duy trì những mối liên hệ bền chặt.
Mình đã được nhắc lại tầm quan trọng của các mối quan hệ trong dịp kỷ niệm 35 năm ngày tốt nghiệp đại học của mình tuần trước.
Gần đây, chúng ta đã cùng viết về việc không chỉ dọn dẹp nhà cửa, mà còn là dọn dẹp tâm trí—tạo khoảng trống cho những điều quan trọng nhất trong cuộc sống.
Trong suốt cuối tuần đó, mình cố gắng có ý thức hơn: bớt vội vã, bớt lướt điện thoại, bớt những câu chuyện hời hợt—và thay vào đó là hiện diện, kết nối và sự sâu sắc với bạn bè đã gắn bó cùng mình suốt 35 năm.
Cuối tuần bắt đầu đầy ý nghĩa khi mình tưởng nhớ đến Mẹ yêu dấu—người đã để lại dấu ấn sâu sắc với rất nhiều người. Mẹ là người đầu tiên giúp mình cảm nhận được mình có giá trị. Qua tình yêu thương, sự hiện diện chân thành, đức tin, khích lệ và cống hiến cho cộng đồng, mẹ có cách đặc biệt khiến người khác cảm thấy được nhìn thấy, trân trọng và yêu thương.
Việc tưởng nhớ mẹ ngay đầu cuối tuần đã giúp mình định hướng một cách sâu sắc—nhắc rằng cuộc đời sống ý nghĩa không chỉ được đo bằng thành tựu mà còn bởi những cuộc đời ta chạm đến, tấm gương ta để lại, và tình yêu ta gieo rắc.
Khoa học về Giá trị của bản thân
Phần còn lại của cuối tuần lại là một lời nhắc về giá trị: món quà của những tình bạn bền lâu. Việc kết nối lại với những người bạn đã cùng mình hơn ba thập niên—đứng bên cạnh mình qua nhiều giai đoạn cuộc đời—khiến mình ý thức hơn về việc cần nuôi dưỡng mối quan hệ qua việc lắng nghe chân thành, thể hiện sự tò mò, hiện diện trong những lúc khó khăn và sẻ chia niềm vui.
Thời gian dành cho bạn bè thân thiết không chỉ khiến ta cảm thấy vui vẻ; nó còn có lợi cho sức khỏe thể chất và tinh thần, nâng cao tổng thể sự an lành.
Nhà tâm lý tại Đại học Miami, và là người bạn thân yêu Isaac Prilleltensky, người vừa qua đời vài tuần trước, đã dành phần lớn sự nghiệp nghiên cứu cho khoa học về giá trị bản thân—ý tưởng rằng tất cả chúng ta đều cần cảm thấy mình được trân trọng và biết rằng ta mang lại giá trị cho người khác.
Ông nhấn mạnh rằng sự an lành không chỉ là hạnh phúc, niềm vui, hay thành công. Mà còn là cảm giác được kết nối sâu sắc, được nhìn nhận và thấu hiểu bởi người khác.
Thực tế, ông chứng minh chúng ta dễ thịnh vượng hơn khi biết rằng cuộc sống mình có ý nghĩa với người khác và ta có thể đóng góp vào đời sống của gia đình, bạn bè, đồng nghiệp, và cộng đồng.
Vì các mối quan hệ đóng vai trò then chốt với sức khỏe tinh thần, chúng ta không thể chỉ mong muốn chúng tồn tại bền vững mà không đầu tư. Giống như thể dục thể chất, sự dẻo dai trong quan hệ cũng đòi hỏi ý thức, luyện tập và chăm sóc. Đó là lý do chúng ta đặt tên “Phòng tập Quan hệ,” nơi mời gọi mọi người rèn luyện những phẩm chất và kỹ năng giúp gắn bó bền chặt hơn.
Tình bạn, Ý nghĩa và Sức khỏe tinh thần
Giữa lúc cô đơn lên đến đỉnh điểm trên toàn cầu, thông điệp này trở nên càng cấp thiết với giới trẻ ngày nay, những người đang chịu áp lực phải đạt thành tích cao—ở trường, trên sân thi đấu, hay trên sân khấu. Dù thành tích quan trọng, nó không đủ đầy, và cũng không nên đánh đổi bằng việc mất kết nối xã hội bền vững.
Những bài đọc cần thiết về Quan hệ
Để có thể phát triển rực rỡ trong cuộc sống, giới trẻ hôm nay cần những tình bạn thân thiết và cảm giác rằng họ có giá trị không chỉ vì thành tích mà còn vì chính con người họ.
Trái lại, cảm giác bị xem nhẹ ảnh hưởng xấu đến an lành và có liên quan đến lo âu và trầm cảm, theo một nghiên cứu của Botero cùng các cộng sự được công bố trên Journal of Prevention and Intervention in the Community.
Tại Diễn đàn Sức khỏe Tinh thần của Quỹ Philadelphia Union vài tuần trước, James và mình đã nhấn mạnh một ý tưởng đơn giản nhưng mạnh mẽ: Mỗi người trẻ đều cần biết rằng họ có giá trị—đối với gia đình, bạn bè, đội nhóm và cộng đồng.
Cảm giác được nhìn nhận và hỗ trợ là nhu cầu cơ bản của con người giúp ta phát triển tốt đẹp. Sức khỏe tinh thần, cũng như thể dục thể chất, không thể tự nhiên mà có. Ta cần xây dựng nó với sự giúp đỡ của người khác để cảm thấy được yêu thương, nâng đỡ và dẻo dai.
Martin Seligman với mô hình PERMA về sự phát triển thịnh vượng cũng nhắc nhở chúng ta rằng sự an lành bao gồm Cảm xúc Tích cực, Sự Hăng say, Quan hệ, Ý nghĩa và Thành tựu. Trong năm trụ cột ấy, quan hệ và ý nghĩa có thể chính là keo dán kết giữ tất cả lại với nhau.
Có lẽ chúng ta cần một lời nhắc để dành chỗ trong nhà và trong lòng cho những người và khoảnh khắc quý giá nhất của ta.
Hãy dành chút thời gian tự hỏi: Ai trong cuộc đời bạn đã giúp bạn cảm thấy mình có ý nghĩa? Và ai thực sự cần bạn nhắc rằng họ cũng có ý nghĩa?
Hãy cân nhắc thực hành một thói quen nhỏ trong “Phòng tập Quan hệ” của chúng ta: hẹn gặp một người bạn—tốt nhất là trực tiếp—để thể hiện sự quan tâm. Nếu không thể, hãy gọi điện, viết thư hoặc nhắn một tin ngắn bày tỏ lòng biết ơn. Cả bạn và họ sẽ cảm thấy ấm áp hơn.
Quan hệ không nên là điều để ta đặt lên lề cuộc sống chỉ khi rảnh rỗi. Thay vào đó, chúng nên là nền tảng. Hãy nhớ chăm sóc chúng và làm gương cho con em mình cùng thế hệ trẻ bằng việc dạy họ tầm quan trọng của sự đầu tư vào các mối quan hệ—trong thể thao, ở trường học, tại nhà, và suốt chặng đường đời.
Source : www.psychologytoday.com
