Mình muốn mở đầu bằng một điều thẳng thắn: dù không có con ruột, mình vẫn có những đứa con riêng đang ở độ tuổi thật đáng yêu — cái tuổi mà người ta vừa là những luật sư thiện chiến, vừa bắt đầu lo toan cho mái ấm và tương lai về hưu. Thật khó cưỡng lại sự dễ thương của họ, với cuộc sống riêng và những kế hoạch rõ ràng cho những ngày về sau.
Những đứa con riêng của mình cũng chưa có dấu hiệu của thế hệ tiếp nối, những chiếc đôi giày len nhỏ xíu tỉ mỉ trong gia đình mình lại có xu hướng… to lớn bất thường.
Nhìn lại ngày trẻ, thật lạ và thật kỳ cục, mình chưa bao giờ nghi ngờ rằng mình sẽ có con. Phụ nữ thì cưới chồng, sinh con, già đi, rồi được các con yêu thương — câu chuyện ấy dường như đã được định sẵn, được lặp đi lặp lại trên màn ảnh cuộc đời hoặc trong các chương trình truyền hình, và mình cũng đã tập dượt cho chính mình.
Ý tưởng về một cuộc đời không có con, không làm mẹ theo bất kỳ hình thức pháp lý nào, với mình lúc đó là điều không thể chấp nhận được, giống như nghĩ đến việc học hành nghiêm túc hay có sự nghiệp thành công. Con gái mà không sinh con thì làm sao vui? Làm sao lại có thể ích kỷ đến vậy?
Thế nhưng, đời thì không như mình tưởng tượng. Mình đã bước qua hành trình ấy — một cuộc đời không có con, và thẳng thắn mà nói, người không có con đôi khi hạnh phúc hơn người có con. Nhưng mà ít ai muốn nghe điều này.
Bây giờ, khi mình sắp bước vào những chương cuối của đời người, mình muốn mở lòng nói về một chủ đề ít ai đề cập, gần như còn bị xem là cấm kỵ: đó là việc không có con. Không có con là một lựa chọn bình thường, đôi khi là sự giải thoát thầm kín.
Mình cũng không ngần ngại thừa nhận cảm giác thật sự của mình khi nhìn lại đời sống không con, đó là: mình đã “thoát được.”
Đó cũng có thể là vì nhiều phụ nữ ở tuổi mình thường hỏi nhau: “Mày có con chưa? Bao nhiêu đứa? Có cháu chưa? Bao nhiêu cháu rồi?” Quên môn pickleball đi, trong nhiều hội nhóm, số lượng con cháu và khoảng cách gần gũi với họ mới là “bảng điểm” để đánh giá.
Vậy nên, mình nghĩ đã đến lúc nên nói thật về những điều mà những người không có con thường e dè không dám chia sẻ, bởi câu trả lời thường nhận lại là sự phòng thủ dữ dội từ những người đã chọn một con đường khác:
1. Có con chẳng khác gì mang theo con tin — mọi quyết định ta đưa ra đều xoay quanh việc đảm bảo đứa trẻ ấy được an toàn, khỏe mạnh, đầy đủ và được che chở. Và tất nhiên, những đứa trẻ cũng sẽ đòi hỏi sự quan tâm, khích lệ, tham gia vào cuộc sống của chúng ta, thậm chí tới cả… mã PIN ngân hàng.
2. Đứa trẻ không phải là liều thuốc an thần để chữa lành nỗi cô đơn của người lớn.
3. Con của bạn có thể yêu quý, kính trọng và muốn chia sẻ cuộc sống với bạn, nhưng cũng có thể xem lời hứa về tổ ấm và cánh chim tự do chỉ là cái cớ để bay đến phương xa— có thể chỉ nhắn tin vài lần một tuần và không mời bạn sống cùng khi tuổi già tới.
4. Như câu nói hài hước của Steve Wright: “Nếu châm ngôn của bạn là ‘thử lại đi khi thất bại’, thì nhảy dù không phải dành cho bạn.” Tương tự, nếu chọn làm cha mẹ, bạn có sẵn sàng chấp nhận mình có thể là một người làm cha mẹ tồi tệ không? Có cần chỉ thử chơi cho vui?
5. Nếu khi nghĩ đến làm cha mẹ, bạn chỉ hình dung về việc mua sắm đồ đôi, hôn lên trán con khi con ngủ say hay lên mạng khoe những trò nghịch ngợm của con để kiếm fame, thì hãy dừng lại suy nghĩ lại. Bạn thực sự cần làm cha mẹ, hay chỉ yêu ý tưởng đó thôi?
6. Nếu bây giờ người ta không thích bạn, thì cũng đừng mong người ta sẽ thích bạn hơn khi bạn đã có con.
7. Nỗi bất lực không thể bảo vệ con khỏi đau đớn là tâm điểm của nhiều bi kịch. Dù niềm vui có thể nhân đôi khi phụ huynh chia sẻ thành công, hạnh phúc của con cái, thì sự thật là phụ huynh chỉ có thể hạnh phúc bằng với đứa con bất hạnh nhất.
8. Không phải đứa trẻ nào cũng dễ thương, nhớ lại đứa trẻ “đó” ở lớp hai, và nếu con bạn là “đứa đó” thì sao?
9. Bạn hoàn toàn có quyền xem phim hoạt hình hay chương trình thiếu nhi dù quanh bạn không hề có đứa trẻ nào. Muốn xem Peter Pan? Xem đi. Muốn chơi Lego? Chơi cho đã. Muốn một lý do để đi chơi vòng quay tại hội chợ? Hãy tìm một nhà tâm lý.
10. Có rất nhiều đứa trẻ cần người lớn trong cuộc sống của chúng, và chúng ta hoàn toàn có thể góp phần làm cho thế giới của chúng tốt đẹp hơn mà không cần phải sinh ra chúng. Tình nguyện, làm gia sư, làm cố vấn, giúp đỡ tại các chương trình cộng đồng, hay trở thành người anh/chị lớn của ai đó cũng là cách thay đổi cuộc đời một con người mà không cần làm bố làm mẹ.
Tuy nhiên, mình vẫn có hai điều nuối tiếc. Một là mình không thể nói: “Bạn không thể bắt mình đến dự tiệc mừng sinh em bé theo chủ đề Gatsby vì mình không bao giờ để ai tổ chức cho mình tiệc chào đón như vậy!” Hai là mình không thể nói với cái uy tín của người từng trải: “Đợi đến khi bạn có con đi rồi sẽ hiểu.”
Và thực sự, mình thấy mọi thứ thế là ổn.
Đó là một sự thật giản đơn, mộc mạc mà mình muốn chia sẻ cùng bạn. Cuộc đời không nhất thiết phải tròn đầy theo kịch bản cũ, và hạnh phúc vẫn luôn có thể tự mình tạo ra theo cách riêng của mỗi người.
Bài dịch từ : psychologytoday.com
